Μερικά ουσιαστικά της αρχαίας ελληνικής δεν κλίνονται ομαλά,
γι’ αυτό και ονομάζονται ανώμαλα ουσιαστικά
Τα ανώμαλα ουσιαστικά
κατά το είδος της ανωμαλίας που παρουσιάζουν είναι:
ανώμαλα κατά το γένος,
ετερόκλιτα, μεταπλαστά, ιδιόκλιτα,
άκλιτα και ελλειπτικά.
Μερικά ουσιαστικά έχουν στον πληθυντικό αριθμό
διαφορετικό γένος απ’ ό,τι στον ενικό
(ὁ λύχνος, ὁ σῖτος)
Κάποια εκτός από το βασικό γένος έχουν συγχρόνως κι ένα άλλο
(ὁ δεσμός, ὁ σταθμός, τὸ στάδιον).
Μερικά ουσιαστικά έχουν στον ενικό αριθμό δύο γένη
(ὁ ζυγὸς, ὁ νῶτος)
Ετερόκλιτα λέγονται μερικά ουσιαστικά
που σχηματίζονται στον πληθυντικό ή σε μερικές πτώσεις
κατά διαφορετική κλίση ή συγχρόνως
κατά την ίδια και διαφορετική κλίση.
Μεταπλαστά λέγονται
μερικά ουσιαστικά που κλίνονται κατά μία ορισμένη κλίση σε όλες τις πτώσεις,
αλλά το θέμα τους μεταπλάσσεται
(δηλ. μεταβάλλεται) σε ορισμένες πτώσεις.
Ιδιόκλιτα λέγονται όσα δεν κλίνονται σύμφωνα με μία από τις τρεις κλίσεις,
παρά ακολουθούν δικό τους σχηματισμό,
δηλαδή κλίνονται με ιδιαίτερο τρόπο.
Τέτοια είναι μερικά κύρια ονόματα:
α) ελληνικά με συντομότερο τύπο, δηλαδή με αφαίρεση συλλαβών, και
β) ξενικά.
Τα ιδιόκλιτα συνηθίζονται μόνο στον ενικό.
Άκλιτα ουσιαστικά λέγονται όσα δεν κλίνονται,
δηλαδή όσα διατηρούν σε όλες τις πτώσεις τον ίδιο τύπο.
Ἀκλιτα ουσιαστικά είναι:
το ουδέτερο όνομα τὸ χρεὼν
(η ανάγκη)
τα ονόματα των γραμμάτων του αλφάβητου,
π.χ. τὸ ἄλφα
το απαρέμφατο με το ουδέτερο άρθρο,
π.χ. τὸ λέγειν
οποιαδήποτε λέξη (κλιτή ή άκλιτη), καθώς και φράση ολόκληρη,
όταν χρησιμοποιούνται ως παραδείγματα ή ως ουσιαστικά αποχωρισμένα από την όλη φράση, με το ουδέτερο άρθρο εμπρός από αυτά,
π.χ. τὸ ἄνθρωπος ἐστὶν ὄνομα· τὸ ἄρκτικόν φωνῆεν τοῦ ἄνθρωπος·
μερικά ξενικά κύρια ονόματα,
π.χ. ὁ Ἀδάμ, ὁ Δαβίδ, τὸ Πάσχα
Ελλειπτικά ουσιαστικά λέγονται όσα είναι εύχρηστα μόνο σε μερικές πτώσεις.
Ελλειπτικά ουσιαστικά είναι:
οι λέξεις τὸ ὄφελος, τὸ ὄναρ, τὸ ὕπαρ (όραμα, οπτασία), τὸ δέμας (σώμα), τὸ σέβας και τὸ σέλας (λαμπρό φως)
που είναι εύχρηστες μόνο στην ονομαστική, αιτιατική και κλητική του ενικού
η λέξη μάλης (γενική),
εύχρηστη μόνο στη φράση ὑπό μάλης (κάτω από τη μασχάλη)
η λέξη νέωτα (αιτιατική ενικού)
εύχρηστη στη φράση ἐς νέωτα (του χρόνου)
οι κλητικές ὦ μέλε (καλέ μου) και ὦ τᾶν (φίλε μου).
Κεντρικό Κατάστημα:
Σκρα 16,
Ορεστιάδα.
68 200
+30 25520 27546
+30 21022 08179
ΑΡ. ΓΕΜΗ: 179678421000
©Omilos Eukleidi 2026. All rights reserved.